توصیف طبیعت در دیوان منوچهری و صنوبری

نوع مقاله : مروری

نویسندگان

1 استاد یار گروه زبان و ادبیّات عرب، دانشگاه رازی کرمانشاه

2 استادیار گروه زبان و ادبیّات فارسی، دانشگاه ایلام

3 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیّات فارسی، دانشگاه ایلام

چکیده

فنّ وصف، یکی از مهمترین اغراض شعری است که به عنصر خیال وابسته است. موضوع وصف آنگاه که وصف طبیعت باشد، ترسیم تابلویی از زیباییهاست .منوچهری دامغانی (متوفّی 432 هـ .ق) و صنوبری(متوفّی 334هـ. ق) بی‌شک ازبزرگترین شاعران طبیعت گرا در ادب پارسی و تازی هستند. اهمیّت وصف طبیعت در دیوان صنوبری اندازه ایست که برخی از منتقدان او رانخستین شاعر طبیعت در ادبیّات عرب دانسته اند. منوچهری نیز همین جایگاه را در ادبیات فارسی دارد. این مقاله (بررسی تطبیقی توصیف طبیعت در دیوان منوچهری دامغانی و صنوبری) به بررسی و تحلیل و تطبیق توصیف هایی که این دو شاعر از جلوه های مختلف طبیعت در اشعارشان به نمایش گذاشته اند، می پردازد. محقّق با تحلیل و مقارنة توصیف های مشابه و ارائة شواهدی، امکان مقارنه و تطبیق دو شاعر را در توصیف طبیعت فراهم آورده است. دو شاعر در تصویرها و تشبیه هایی که از وصف طبیعت بیان کرده اند، شباهت های فراوانی دارند که این شباهتهادر بعضی از موضوعات چون: وصف گلها، پرندگان، و برف بیشترست و در برخی از عناصر شباهتها اندک است. منوچهری دامغانی در توصیف طبیعت، از صنوبری که از سرآمدان مکتب تشبیه در عصر عبّاسی است، تأثّر بسیاری پذیرفته، با این وجود در دیوانش نامی از این شاعر نبرده است.

کلیدواژه‌ها