palette
بررسی کرامات شیخ ابوسعید در اسرارالتوحید
پروین کربلایی محمد.

چکیده

 

بررسی کرامات شیخ ابوسعید ابوالخیر در اسرار التوحید

  چکیده:

این مقاله کرامات و انواع آن در احوال و سخنان ابوسعید را براساس حکایت های کتاب اسرارالتوحید بررسی و طبقه بندی کرده­است.  حکایت های مرتبط با کرامت­های اولیا و مشایخ، بخش نسبتاً وسیعی از ادبیات عرفانی فارسی را در برمی­گیرد. این حکایت­ها که غالباً کوتاه و متضمن مفهومی ماورائی هستند، در آثار عرفانی فارسی از قرن چهارم هجری به بعد به صورت پراکنده در متون صوفیه راه یافته و بخشی از تذکره ها و مقامات مشایخ صوفیه را به خود اختصاص داده اند. از ابتدای پیدایش تصوف و از نخستین تألیفاتی که در بارۀ مبانی نظری و عملی تصوف صورت گرفته است، بحث امکان یا عدم امکان وقوع کرامات در نزد صوفیه محل بحث و پرسش بوده­است.کرامات اولیاء از جمله مصادیق خوارق عادات است؛ مسائلی که بیرون از جریان عادی امور و قوانین طبیعت، به دست اولیای الهی صورت می‌گیرد. پیشینۀ دراز دامان عرفان اعم از عرفان اسلامی و غیراسلامی زمینه را برای بررسی‌های گوناگون در این جریان فکری فراهم آورده­است. در عرفان اسلامی از اولیای الهی اتفاقات نادری ظاهر شده که اصطلاحاً آن­ها را کرامات نام نهاده­اند. در این مقاله به بررسی کرامات شیخ ابوسعید ابوالخیر(357-440) و انواع آن پرداخته می­شود؛ با توجه به موقعیت استثنایی ابوسعید در میان عارفان و تأثیرگذاری کتاب اسرارالتوحید بر آثار پس از آن، شاید این طبقه بندی بتواند در درک و دریافت وجوه، ابعاد و میزان تأثیر آن­ها کارگرتر باشد.

کلید واژه‌ها: عرفان، کرامات، طبقه بندی،  اسرارالتوحید، مشایخ و اولیا 

 

 

واژگان کلیدی
کلید واژه‌ها: عرفان، کرامات، طبقه بندی، اسرارالتوحید، مشایخ و اولیا

منابع و مآخذ مقاله

منابع و مآخذ:

- ابن عربی، محی‌الدین(1384) فتوحات مکیه، ترجمه محمد خواجوی، تهران، انتشارات مولی.

- ابوابراهیم مستملی بخاری (1366) شرح التعرف لمذهب التصوف؛ تصحیح محمـد روشـن، چ2، اسـاطیر، تهران.

- ابوبکر محمد کلابادی (1371) کتاب التعرف، ترجمۀ محمدجواد شریعت، چ1 ،اساطیر، تهران.

- انصاری زهرا (1391) طبقه‌بندی موضوعی حکایات کرامات در نثر عرفانی، چاپ شده در مجله مطالعات عرفانی دانشگاه کاشان، پاییز و زمستان 91، شماره شانزدهم، صص: 53- 78.

- پروین گنابادی بهرام و حسن قادری (1388) کرامت از منظر ابن سینا و ابن عربی، پژوهشنامه ادبیان، سال سوم شماره پنجم، بهار و تابستان 13888، صص: 9 – 30.

- تفتازانی، علامه سعد الدین مسعود بن عمر (1379) شرح عقاید النسفیه، ترجمه: امیر صادق تبریزی، سنندج، کردستان.

- ثروت، منصور (1388) رؤیا در متون عرفانی، انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، تهران.

- ــــــــــــ (1390) کشف کرامات و خوارق عادات، مجله تاریخ ادبیات شماره 3/65، صص: 21 - 38

- رجایی بخارایی، احمد علی (1362) فرهنگ اشعار حافظ، چ 7، تهران، انتشارات علمی.

- زرین کوب، عبدالحسین ( 1387) صدای بال سیمرغ، چ 1، تهران، انتشارات سخن.

- سجادی، سیدجعفر(1379) فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی، چ 5، طهوری، تهران.

- غنی قاسم (1370) بحث در آثار، افکار و احوال حافظ (تاریخ تصوف در اسلام) ج: 2، چ: ششم، انتشارات زوار، تهران.

- قشیری، عبدالکریم (1374) ترجمه رساله قشیریه تصحیح بدیع الزمان فروزانفر، چ 4، تهران، انتشارات علمی و فرهنگی.

- رازی، نجم الدین (1351) مرصادالعباد، تصحیح محمد امین ریاحی، تهران، انتشارات بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

- محمدابن منور میهنی (1381) اسرارالتوحید فی مقامات شیخ ابوسعید، تصحیح محمد رضا شفیعی کدکنی، چ 5، تهران، انتشارات آگاه.

- هجویری ابو الحسن (1370) کشف المحجوب، ـ کشف المحجوب؛ ابوالحسن هجویری، تصحیح ژوکوفسکی، به اهتمام قاسم انصاری، طهوری، تهران.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.